Variabelen en datatypes

Een variabele is een naam voor een plek in het geheugen waar je een waarde opslaat. \ Je kunt het zien als een gelabeld doosje: je geeft het een naam en stopt er een waarde in. \ Het concept is identiek in elke taal — alleen de schrijfwijze verschilt.

---

Een variabele aanmaken

Je geeft een variabele een naam en kent er een waarde aan toe. In JavaScript gebruik je let of const; in Python schrijf je gewoon de naam.

JavaScriptPythonArduino (.ino)

let x = 50;              // getal
let naam = "Sofie";      // tekst
let klaar = true;        // boolean

x = 50              # getal
naam = "Sofie"      # tekst
klaar = True        # boolean

int x = 50;              // getal
String naam = "Sofie";   // tekst
bool klaar = true;       // boolean

---

Declareren en initialiseren

Declareren = vertellen dat een variabele bestaat. \ Initialiseren = de eerste waarde geven.

In Python doe je dit altijd in één stap. In JavaScript kun je declareren zonder direct een waarde te geven.

JavaScriptPythonArduino (.ino)

let snelheid;        // declareren (waarde = undefined)
snelheid = 3;        // initialiseren

let snelheid = 3;    // of in één stap

snelheid = 3         # declareren én initialiseren in één stap
snelheid = snelheid + 1

int snelheid;         // declareren
snelheid = 3;         // initialiseren

int andereSnelheid = 3; // declareren én initialiseren in één stap
andereSnelheid = andereSnelheid + 1;

---

Datatypes

Een datatype bepaalt wat voor soort waarde een variabele bevat. Beide talen zijn dynamisch getypt: je hoeft het type niet op te geven — de taal bepaalt het zelf.

Type	Omschrijving	JavaScript	Python
Getal	Geheel of kommagetal	number	int / float
Tekst	Een reeks karakters	string	str
Waar/niet waar	Logische waarde	boolean	bool
Lijst	Geordende reeks waarden	Array	list
Object/map	Sleutel-waardeparen	Object	dict

JavaScriptPythonArduino (.ino)

let leeftijd = 18;           // number
let naam = "Sofie";          // string
let klaar = true;            // boolean
let kleuren = ["rood", "groen", "blauw"];  // Array
let bal = { x: 50, y: 100 }; // Object

leeftijd = 18                # int
naam = "Sofie"               # str
klaar = True                 # bool
kleuren = ["rood", "groen", "blauw"]  # list
bal = {"x": 50, "y": 100}   # dict

print(type(naam))            # <class 'str'>

int leeftijd = 18;                         // int
String naam = "Sofie";                     // String
bool klaar = true;                         // bool
String kleuren[] = {"rood", "groen", "blauw"}; // array van String

struct Punt {
  int x;
  int y;
};
Punt bal = {50, 100};

---

Constanten

Een constante is een variabele waarvan de waarde niet verandert.

JavaScriptPythonArduino (.ino)

const PI = 3.14;        // const: waarde kan niet opnieuw toegewezen worden
const MAX = 100;

PI = 4;  // ❌ TypeError

PI = 3.14               # conventie: HOOFDLETTERS voor constanten
MAX = 100               # Python dwingt dit niet af, maar het is de afspraak

const float PI = 3.14;  // const: waarde kan niet opnieuw toegewezen worden
const int MAX = 100;

// PI = 4;  // ❌ compile error

---

Scope – waar leeft een variabele?

Scope bepaalt waar in de code een variabele zichtbaar en geldig is. \ Een variabele die buiten een functie staat is globaal; binnen een functie is ze lokaal.

JavaScriptPythonArduino (.ino)

let kleur = "rood";     // globale variabele

function setKleur() {
    let kleur = "blauw"; // lokale variabele (shadowing)
    console.log(kleur);  // blauw
}

setKleur();
console.log(kleur);     // rood (onveranderd)

kleur = "rood"          # globale variabele

def set_kleur():
    kleur = "blauw"     # lokale variabele (shadowing)
    print(kleur)        # blauw

set_kleur()
print(kleur)            # rood (onveranderd)

String kleur = "rood";   // globale variabele

void setKleur() {
  String kleur = "blauw"; // lokale variabele (shadowing)
  Serial.println(kleur);  // blauw
}

void setup() {
  Serial.begin(9600);
  setKleur();
  Serial.println(kleur);  // rood (onveranderd)
}

void loop() {}

---

Samenvatting begrippen

Begrip	Betekenis
Variabele	Naam die een waarde bewaart in het geheugen
Declareren	Variabele aanmaken
Initialiseren	Variabele een eerste waarde geven
Datatype	Soort waarde: getal, tekst, boolean, lijst, object
Dynamisch typen	De taal bepaalt het type zelf
Constante	Variabele waarvan de waarde niet verandert
Scope	Het gebied in de code waar een variabele geldig is
Globaal	Zichtbaar in het hele programma
Lokaal	Alleen zichtbaar binnen een functie of blok